Efes bir necha bor turli bosqinchilar qoʻliga oʻtgan, koʻp marta vayron qilingan va qayta tiklangan, tanazzul va gullab-yashnash davrlarini boshidan kechirgan. Ammo hech bir urush uning tanazzuliga Kaystr ismli narsa kabi sabab boʻlmagan, natijada shahar bir necha bor koʻchgan, bugungi kunda esa xaroba holatida. Efesning yoʻq boʻlishiga nima sabab boʻlgan?
Portga qum uyumlarini keltirib tashlagan daryo, natijada portni koʻchirishga toʻgʻri kelgan va ortda botqoqliklar qolgan.