"Xazariya kashfiyoti" kitobida Lev Gumilyov xazar artefaktlarini topish qiyinligini xazar manzilgohlari hududining katta qismi hozirda suv ostida ekanligi bilan tushuntiradi. Bunga olib kelgan sabab, shuningdek, bir qarashda gʻalati tuyulgan va xazarlar bilan hech qanday aloqasi boʻlmagan geografik nomning tushuntirishlaridan biridir. Boshqa bir tushuntirishga koʻra, hech qanday obʼyektiv sabab yoʻq, kashfiyotchi shunchaki koʻproq koʻchib keluvchilarni jalb qilmoqchi boʻlgan. Ushbu kashfiyotchi ismini ayting.