Nemis faylasufi Osvald Shpengler oʻzining "Yevropa zavoli" asarida tarixchilarni Yevropani jahon tarixining asosiy subyekti deb hisoblab, boshqa sivilizatsiyalarni unga qaram qilib qoʻyganlikda ayblaydi. Shpengler esa barcha sivilizatsiyalarni tarixiy jarayonning teng huquqli ishtirokchilari sifatida koʻrib chiqadi. Ushbu asarni tahlil qilar ekan, faylasuf Nikolay Berdyayev Shpenglerni boshqa bir olim bilan qiyoslagan. Ushbu olimni ayting.