Oʻtgan asrning boshida Krit yaqinidagi Antikitira orolida kulolchilik buyumlari va boshqa narsalar boʻlgan choʻkib ketgan kema topilgan. Topilmalar orasida yozuvli tishli gʻildiraklar toʻplami ham bor edi. Tadqiqotchilarning bir qismi bu gʻildiraklarni planetariy — sayyoralar harakatini koʻrsatuvchi qurilmaning qismlari deb hisoblashgan. Boshqa bir qismi esa, bu tasvirlangan topilmalardan taxminan chorak asr oʻtib nashr etilgan asarda uch rublga sotilgan asbob deb hisoblashgan. Uni kim sotgan?